Qu’ei la question qui’m pausi a prepaus deus partits politics après las municipalas. Après la rosta qui an patit los partits d’esquèrra, après lo tinglat politic pres peu govèrn, non soi pas briga convençut que lo govèrn a sabut tirar leçons. A dreta tanpauc n’an pas comptés arren. Los qui an ganhat que son los abstencionistas e donc los qui dobtan que la politica sia la solution aus problèmas. E quan la politica n’ei pas mei la solution per la màger part deu monde qu’ei la democracia qui ei en perilh.

Los progrès de l’extrèma dreta qu’èran prevists, solide, mes a cada còp qu’ei un nivèu de mei qui ei passat, un pas de mei cap a ua istòria coneguda mes pas enqüèra plan compresa per ua classa politisa qui non sap préner lo camin d’un vertadèr cambiament.

L’occitanisme dab lo Partit Occitan e Bastir ! qu’a participat a aqueras eleccions e qu’a dit e tornat díser quin lo desinterès per la politica e podèva estar perilhós. Que contunharam d’ac har.

Valls : nada remesa en causa

N’ei pas lo discors de Manuel Valls qui, deu men punt de vista, e cambiarà las causas. Nada remesa en causa deu modèl economic, deu culte de la creishença a la mòda vielha e tostemps la cançon de l’austeritat, dab la promessa que los sacrificis de uei seràn recompensats doman. A aquò que cau hornir un pauc de nacionalisme, la promessa (ua de mei) d’ua refòrma de las collectivitats e qu’avetz lo navèth prumèr ministre.

Tot aquò non pòrta pas hòrt d’estrambòrd per las eleccions europèas qui arriban. L’abstencion que risca d’estar enqüèra mei hòrta que de costuma. Vertat ei, quan tot va mau, qu’ei tostemps la fauta de l’Euròpa !

Mes arrés non vòlen explicar que se l’Euròpa fonciona mau qu’ei pr’amor qu’ei en manca de democracia e que pateish los egoïsmes deus Estats. Las decisions presas son la màger part deu temps las deus caps d’Estats.

Un Parlament europèu amb mei de poders

Lo Parlament qui serà elegit au mes de junh que deveré aver mei de poders. Qu’ei la concepcion de l’Euròpa qui defendem : democratica, regionalizada, federala e capabla de pensar solucions a las crisis sociau, ecologica e economica. Que i a enqü.ra camin a har.

E se l’Euròpa n’ei pas capabla de foncionar au profieit deus pòbles d’Euròpa d’un punt de vista economic e sociau, l’actualitat que ns’obliga a nos interrogar sus la soa capacitat a resistir aus perilhs qui vienen de l’Èst. Vladimir Potin que vien de ressucitar un periòde qui credèvam acabat. Formatat per l’URSS e format peu KGB que jòga lo jòc classic qui consisteish a escóner la soa incapacitat tà reglar los problèmas deu son país. Que da au son pòble cada dia ua racion de nacionalisme guerrèr.

Que’ns manca ua Euròpa eficaça

Que’ns manca ua Euròpa de la diplomacia, que’ns manca ua Euròpa eficaça. Que’ns manca ua classa politica credibla.

Mes n’ei pas aquò qui ns’empacharà de considéra que lo combat politic ei necessari, mei que jamei e que hè besonh un occitanisme politic.

David Grosclaude

   Se l’Istòria prèn tot son sens racionau, coma va cresian lei pensaires dei Lumes dau sègle XVIIIen, e se lo federalisme èra la responsa democratica per la bastison deis Estats modèrns, tres sègles puei lo principi federalistab a trobat -o non- d’aplicacions desparieras.  França, que se bastiguèt dins la religion de l’Unic, confondèt sempre egalitat dei drechs e unicitat culturala. La Republica passèt a costat de la question moderna dau federalisme : lo jacobinisme, revisitat dins sei formas actualas, auvissia la libertat dei ciutadans embugada de cultura e de lenga unencas. Singular passa avans plurau.

Vaici, li siam, ambé lo Melanchon -aquest òme que votèt au parlament europenc ambé l’extrema-drecha còntra la « Carta europenca dei Lengas Regionalas e Minoritàrias »- pastat d’inintelligéncia rufa que diguèt : « França es una e indivisible, es un acquist de la Revolucion » (FR2, 19/01/14). L’istoric Melanchon-Lapalisse es en fasa ambé la realitat dau sègle XXIen, segur. E de rampelar lei corrents multi-polaris dau centralisme unificat còntra la modificacion dei territòris que la despartamentalizacion impausèt. Oc ben. Mai lo pièger es pas dich deis intencions de concentracions metropolitanas a la mòda Rafarin-Hollande, nimai dei competéncias regionalas, esquichadas entre despartaments e metropòlis.. Silenci radiò. L’exagòn dei 13 regions espelis ambé lo nòu legò territoriau  dei « regions recompausadas», juec subtil de la democracia governamentala que fa mièlhs que la drecha. E ieu compreni pas aquestei que semblan pas comprendre, cercant de pertot una pòrta de sortida dins la restriccion dei regions… Coma se lo governament Hollande tendria còmpte dei realitats istoricas.

  Dins la meteissa rega, l’Europa mercadiera deis Estats s’immobiliza. Estirassats entre d’interès singulars se non particulars, e la butada dei regions, leis Estats nacionaus avançan de reculons vèrs una ipotetica bastison politica comuna. Se bota en plaça la logica dei vas communicants que l’efiech es aitant grandàs que creis l’esitacion. Catalonha, Pais Basco, Gallas, Flandra e mai, son a l’agachon. Lo retorn deis Estats-nacions d’una Euròpa non-federala, afavoriza lo cadun per se deis Estats, mai tanben fa creisser la revendicacion deis autonomias e deis « Estats-regions ». D’aquela situacion, tot pòu naisser, lo melhlor coma lo pièger.

  Rebastir, diriam, l’ora es de cambiar de pè. Enluec de se pauficar e se tancar sus lei bastisons deis estats dau sègle XVIIIen, es a Europa de se cambiar per endralhar lo cambiament d’èra. La classa politica francesa es luench d’aquesta revolucion deis esperits que lo Melanchonisme es pas que l’exemplaritat… plurala. Avèm d’òbra per far reconoisser la realitat dei pòbles e dei culturas de Franca.

Gerard TAUTIL

Cette phrase, peut-être prononcée pendant le siège de Béziers par les croisés de Simon de Montfort, est bien connue des occitanistes, car elle est le symbole de la barbarie politico-religieuse de gens qui ne pouvaient comprendre la mentalité occitane de la « convivencia ». A à la réponse des édiles de la ville qui refusaient d’ouvrir leur portes en proclamant qu’ils ne connaissaient ni juifs, ni hérétiques, ni chrétiens, mais seulement des citoyens de Béziers, les croisés massacrèrent toute la population. Cette ville qui devrait être le symbole de l’esprit de tolérance risque aujourd’hui de tomber dans l’escarcelle du FN!

700 ans après la tuerie, Béziers devient l’archétype de la franchouillardise chauvine la plus pitoyable. Plus français que moi tu meurs! Les étrangers dehors! Vive l’état central, etc..! Pauvre cité, image de l’aboutissement de décennies de matraquage jacobin, de centralisme « républicain » la rejetant à la périphérie de Paris, de cinquante ans de Ve République technocratique et stérilisante, de mépris de sa population et de sa culture. Béziers doit servir aux vrais démocrates de repoussoir, de contre-exemple et de les conforter dans la lutte pour l’autonomie régionale et la responsabilisation des citoyens. Allons-nous laisser le vieux « Midi rouge » se transformer en « Midi noir »? L’Occitanie deviendra-t-elle la nouvelle « zône libre » de la francité ? Comme le disait Joan Larzac: « coma se ditz « occitan » en francés?… »francais« ! »

Joan-Lois Racouchot

 Sota la montada dau FN, de condicions estructuralas ancianas

Lo FN fa soca en Provença e son enrasigament  es significatiu. Mai o mens solid en pais d’Oc tèn aicí a d’unei factors sociaus, economics e culturaus favorables. Podèm sotalinhar leis efècts importants de la politica d’austeritat dau governament Ayrault que se subrepausan a una situacion anciana d’un centralisme istoric. Se lo concept de « colonialisme interior » de Robèrt Lafont remanda ais annadas seissanta (1), siam pas dins una perspectiva diferenta, siguèsse portada per una economia ara globalizada. D’aquela situacion presenta, destriarem dos nivèus d’integracion/assimilacion dau procès politico-istoric.

Un colonialisme istoric, eissut de la tradicion capeciana e republicana,  a la saussa politico-administrativa centralista, es sempre actuau ; au remouc d’una economia dependanta dei centres industriaus setentrionaus- que favoriza subretot una estrategia terciària ara majoritària e que farà empache a tot equilibri entre desindustrializacion anciana e filieras novèlas. Se refortirà un torisme per riches e de massa e una perda d’identitat culturala en causa dau desvolopament dei medias, de l’Escòla de la IIIena Republica e de sa lenga unica. Lei pedaçatges  successius dins l’encastre de l’ensenhament (facultatiu), dempuei la lei Deixonne, empachan de retrobar una situacion de normalizacion en fàcia de la perda de la transmission familiala.

   Neocolonialisme que lei sociològs « regionaus » ne sabon ò vòlon totjorn pas traire lei consequéncias culturalas e politicas, emborniats per una amira exagonala. Neocolonialisme, resulta d’una marrida integracion deis « expatriats » deis annadas seissanta e d’un eliòtropisme per una populacion atjada dau Nòrd de l’exagòn, d’Euròpa encuei. Es pas l’afluéncia dei populacions « forestieras » que fa question mai l’abséncia de tot mejan diversifiat d’integracion a la cultura dau país provençau, autra que LA cultura e LA lenga franchimandas. Ponchejan lei darrierei « reformas » de servici… E lei darriers locutors, dei colors politicas mescladas, vivon desparierament aquela situacion. Lei pus conscients an compres que la dubertura a l’autre se farà -ò pas- per una autra politica culturala apielada sus la lenga, sens renegar leis apòrts exteriors. Lei mens conscients son dins l’atraccion dei fòrças politicas mai retrogradas, pastadas de nacionalisme arcaïc. Dins aquesta terralhada, tròba lo nacionalisme lei condicions de son enançament : intram dins lo comunautarisme franchimand qu’esconde son nom, en partatge dei drechas e senèstras institucionalas. Lo paradòx d’un cert corrent tradicionalista provençalista (parli pas dau Felibritge que fa son travalh de dubertura) se jòga dins l’incompreension deis enjuecs, replegat sus la trilogia botiguiera dau FN (immigracion, anti-europeisme, nacionalisme) que, luench de donar responsas ai questions que se pausan, aponde a sa pròpria negacion identitària. Tant la Provença idealizada dau sègle XIX coma la Provença -que sortiriá tota soleta de l’entravadís economic mondiau impausat- son d’amiras despassadas o tardieras dins lo mestritge de la situacion politica d’ara.

   Siam dins lo tèrç temps que sembla  faussament  escondre lei precedents mai totjorn dins la logica de concentracions economica, territoriala e de mastrolhatge culturau. Aquela situacion dau Made in France se compren  pas ges dins un contèxte de bastison europenca – siguèsse ultra-liberala dins la cèrca d’un mercat unic-, e tanben dins la cariera bòrnia d’una solucion politica federala. Orfelina dei situacions lingüisticas perifericas, França compren totjorn pas que cambiam de periòde : lei nacionalismes ancians pòdon pas que contribuir a aquest apauriment culturau que faguèt l’Euròpa dei diferéncias, delà lei conflictes  mondiaus e leis aggiornamenti necessaris. Sa crespacion territoriala va dins lo sens d’un refortiment centrau dei contraròtles administratius, lo milafuelha territoriau es d’una autra temporada mai contunia de s’adaptar ais imperatius d’una concentracion mondializada (refortiment dei capitalas, métropòlis). Devesir per reinar, la formula subreviu, testardige de l’inintelligéncia. Tot aquo aprofiecha au FN e ai populismes europencs. Se aqueste cambiament èra pas compres, se refortirà una autra colonizacion  ja pron entamenada : aquela de l’extra-territorialitat economica qu’adutz la cultura mondializada, sensa diferéncias.

Dins l’indiferéncia, l’i siam. Rason de mai per comprendre que la question dei populismes francés e europencs, ambé o sensa nacion, se jòga encuei dins aquesta evolucion mondiala, sens modèl conoissut per ara. E la seguida se devina tanben au nòstre. La montada dau FN, estapa la mai reaccionària dau sistèma politic francés dempuei Vichei, se compren dins l’encastre d’aquela situacion que lei governaments successius an tescut la matriça a de reng. Nacionalisme et Vena Republica centralista ne’n son lei possas noiriguieras.

Gerard TAUTIL

(1)     Sur ce point, on peut lire « Robert Lafont et l’occitanisme politique ». Gérard Tautil. fédérop, 2011. Commande : Lo Cebier – BP 37- 83870 SIGNES – (17 euros, port compris, chèque à l’ordre de Gérard Tautil).